Programowanie obiektowe

Zarządzanie większymi programami

Na początku książki omówiliśmy cztery podstawowe wzorce programowania, których używamy do tworzenia programów:

W późniejszych rozdziałach analizowaliśmy proste zmienne, jak również struktury danych, takie jak listy, krotki i słowniki.

Podczas tworzenia programów projektujemy struktury danych i piszemy kod służący do operowania tymi strukturami danych. Istnieje wiele sposobów pisania programów i prawdopodobnie do tej pory napisałeś już kilka programów, które nie są “zbyt eleganckie”, oraz kilka innych programów, które są “bardziej eleganckie”. Mimo że Twoje programy mogą być małe, to zapewne zaczynasz dostrzegać, że pisanie kodu wymaga odrobiny artyzmu i estetyki.

W miarę jak programy rozrastają się do milionów wierszy, coraz ważniejsze staje się pisanie kodu, który jest łatwy do zrozumienia. Jeśli pracujesz nad programem o długości miliona linii, nigdy nie dasz rady mieć w głowie całego programu naraz. Potrzebujemy sposobów, aby rozbić duże programy na wiele mniejszych kawałków, tak abyśmy mieli mniej kodu do przeglądania, rozwiązując jakiś problem, naprawiając błędy lub dodając nowe funkcje.

W pewnym sensie programowanie obiektowe jest sposobem na uporządkowanie kodu tak, abyś mógł skupić się na 50 liniach i go zrozumieć, ignorując na chwilę pozostałe 999 950 linii kodu.

Rozpoczęcie pracy

Podobnie jak w przypadku wielu innych aspektów programowania, poznanie koncepcji programowania obiektowego jest konieczne, zanim będzie można je skutecznie wykorzystać. Powinieneś potraktować ten rozdział jako sposób na poznanie niektórych terminów i pojęć oraz popracować z kilkoma prostymi przykładami, aby stworzyć podstawy do dalszej nauki.

Przeczytanie tego rozdziału powinno przede wszystkim dać Ci podstawowe zrozumienie, jak konstruowane są obiekty i jak one funkcjonują, a co najważniejsze, jak wykorzystujemy możliwości obiektów, które są nam dostarczane przez Pythona i jego biblioteki.

Korzystanie z obiektów

Jak się okazuje, w tej książce przez cały czas używaliśmy obiektów. Python dostarcza nam wiele wbudowanych obiektów. Oto prosty kod, w którym kilka pierwszych linii powinno być już dla Ciebie bardzo naturalnych i zrozumiałych.

stuff = list()
stuff.append('python')
stuff.append('chuck')
stuff.sort()
print (stuff[0])
print (stuff.__getitem__(0))
print (list.__getitem__(stuff,0))

# Kod źródłowy: https://py4e.pl/code3/party1.py

Zamiast skupiać się na tym, ostatecznym wyniku działania tych linii, spójrzmy na to, co naprawdę dzieje się w tym kodzie z punktu widzenia programowania obiektowego. Nie martw się, jeśli poniższe akapity nie będą miały dla Ciebie żadnego sensu po pierwszym przeczytaniu – nie zdefiniowaliśmy jeszcze wszystkich użytych tam terminów.

Pierwsza linia konstruuje obiekt typu list, druga i trzecia wywołuje metodę append(), czwarta linia wywołuje metodę sort(), a piąta linia pobiera (wyszukuje) element z pozycji 0.

Szósta linia wywołuje metodę __getitem__() na liście stuff z parametrem zero.

print (stuff.__getitem__(0))

Siódma linia to jeszcze dłuższy zapis odzyskania elementu z zerowej pozycji listy stuff.

print (list.__getitem__(stuff,0))

W powyższym fragmencie kodu wywołujemy metodę __getitem__ w klasie list i przekazujemy jako parametry listę oraz pozycję elementu, który chcemy pobrać z tej listy.

Ostatnie trzy wiersze programu są równoważne, ale wygodniej jest po prostu użyć składni z nawiasami kwadratowymi, żeby wyszukać element znajdujący się na konkretnym miejscu listy.

Możemy przyjrzeć się możliwościom danego obiektu, patrząc na wynik funkcji dir():

>>> stuff = list()
>>> dir(stuff)
['__add__', '__class__', '__contains__', '__delattr__',
'__delitem__', '__dir__', '__doc__', '__eq__',
'__format__', '__ge__', '__getattribute__', '__getitem__',
'__gt__', '__hash__', '__iadd__', '__imul__', '__init__',
'__iter__', '__le__', '__len__', '__lt__', '__mul__',
'__ne__', '__new__', '__reduce__', '__reduce_ex__',
'__repr__', '__reversed__', '__rmul__', '__setattr__',
'__setitem__', '__sizeof__', '__str__', '__subclasshook__',
'append', 'clear', 'copy', 'count', 'extend', 'index',
'insert', 'pop', 'remove', 'reverse', 'sort']
>>>

Pozostała część tego rozdziału zdefiniuje wszystkie powyższe terminy, więc pamiętaj, by po jego zakończeniu wrócić do tej sekcji i ponownie przeczytać powyższe akapity i sprawdzić czy je rozumiesz.

Zaczynając od programów…

Program w swojej najbardziej podstawowej formie pobiera pewną ilość danych wejściowych, przetwarza je i wytwarza pewną ilość danych wyjściowych. Nasz program do konwersji numerów pięter to bardzo krótki, ale kompletny przykład pokazujący te trzy kroki.

usf = input('Wprowadź numer piętra w zapisie amerykańskim: ')
wf = int(usf) - 1
print('Numer piętra w zapisie nieamerykańskim to', wf)

# Kod źródłowy: https://py4e.pl/code3/elev.py

Jeśli zastanowimy się trochę dłużej nad tym programem, to zauważymy, że istnieje “świat zewnętrzny” oraz nasz program. Wejście i wyjście są tymi miejscami, w których program wchodzi w interakcję ze światem zewnętrznym. Wewnątrz programu mamy kod i dane do wykonania zadania, do którego jest przeznaczony ten program.

Program
Program

Jednym ze sposobów na myślenie o programowaniu obiektowym jest rozdzielenie naszego programu na wiele “stref”. Każda strefa zawiera pewien kod i dane (tak jak program) oraz ma dobrze zdefiniowane interakcje ze światem zewnętrznym i innymi strefami w programie.

Jeśli spojrzymy ponownie na aplikację do wyodrębniania linków, w której korzystaliśmy z biblioteki BeautifulSoup, to możemy zobaczyć program, który jest skonstruowany poprzez złączenie różnych obiektów w celu wykonania tego zadania:

import urllib.request
from bs4 import BeautifulSoup
import ssl

# Ignoruj błędy związane z certyfikatami SSL
ctx = ssl.create_default_context()
ctx.check_hostname = False
ctx.verify_mode = ssl.CERT_NONE

url = input('Podaj link - ')
html = urllib.request.urlopen(url, context=ctx).read()
soup = BeautifulSoup(html, 'html.parser')

# Pobierz wszystkie znaczniki hiperłączy
tags = soup('a')
for tag in tags:
    print(tag.get('href', None))

# Kod źródłowy: https://py4e.pl/code3/urllinks.py

Wczytujemy adres URL do zmiennej przechowującej ciąg znaków, a następnie przekazujemy ją do urllib, tak aby pobrać dane z sieci. Moduł urllib wykorzystuje w rzeczywistości moduł socket do nawiązania połączenia z siecią w celu pobrania danych. Bierzemy ciąg znaków, który zwraca urllib, i przekazujemy go do BeautifulSoup do dalszej analizy. BeautifulSoup korzysta z obiektu html.parser1 i w wyniku też zwraca nam obiekt. Na zwróconym obiekcie wywołujemy metodę tags(), która zwraca słownik obiektów będących znacznikami. Przechodzimy w pętli po znacznikach i dla każdego znacznika wywołujemy metodę get(), tak aby wypisać jego atrybut href.

Możemy narysować dla tego programu diagram z oznaczeniem, jak te obiekty ze sobą współpracują.

Program jako sieć obiektów
Program jako sieć obiektów

W tym przypadku kluczowe nie jest idealne zrozumienie jak ten program działa, ale zobaczenie, jak w celu stworzenia programu budujemy sieć współdziałających ze sobą obiektów i zarządzamy przepływem informacji pomiędzy nimi. Należy również zauważyć, że gdy kilka rozdziałów temu natrafiłeś na ten program, to mogłeś w pełni zrozumieć, co się w nim dzieje, nawet nie zdając sobie sprawy z tego, że program “zarządzał przepływem danych pomiędzy obiektami”. To były po prostu tylko linie kodu, które wykonały swoje zadanie.

Dzielenie problemu na mniejsze podproblemy

Jedną z zalet podejścia obiektowego jest to, że może ono ukryć złożoność jakiegoś problemu. Na przykład, o ile musimy wiedzieć, jak używać biblioteki urllib i BeautifulSoup, to nie musimy wiedzieć, jak one działają w środku. Pozwala nam to skupić się na tej części problemu, którą musimy rozwiązać, i pominąć pozostałe części programu.

Pomijanie szczegółów podczas używania obiektu
Pomijanie szczegółów podczas używania obiektu

Możliwość skupienia się wyłącznie na tej części programu, na której nam zależy, i pominięcia reszty jest również pomocna dla twórców używanych przez nas obiektów. Na przykład programiści tworzący BeautifulSoup nie muszą wiedzieć ani dbać o to, w jaki sposób pobieramy naszą stronę HTML, jakie części chcemy przeczytać lub co planujemy zrobić z danymi, które pobieramy ze strony.

Pomijanie szczegółów podczas budowania obiektu
Pomijanie szczegółów podczas budowania obiektu

Nasz pierwszy obiekt w Pythonie

W podstawowym zakresie obiekt to po prostu jakiś kod plus struktury danych, które są mniejsze niż cały program. Zdefiniowanie funkcji pozwala nam na zapisanie krótkiego kodu i nadanie mu nazwy, a następnie wywołanie tego kodu za pomocą nazwy funkcji.

Obiekt może zawierać szereg funkcji (które nazywamy metodami), jak również dane, które są wykorzystywane przez te funkcje. Dane będące częścią obiektu nazywamy atrybutami.

Zawsze gdy tworzymy obiekt, używamy słowa kluczowego class do zdefiniowania danych i kodu, które będą się na niego składały. Słowo kluczowe class zawiera nazwę klasy i rozpoczyna wcięty blok kodu, w którym umieszczamy atrybuty (dane) i metody (kod).

class PartyAnimal:
    x = 0

    def party(self) :
        self.x = self.x + 1
        print("Jak na razie", self.x)

an = PartyAnimal()
an.party()
an.party()
an.party()
PartyAnimal.party(an)

# Kod źródłowy: https://py4e.pl/code3/party2.py

Każda metoda wygląda jak funkcja. Zaczyna się od słowa kluczowego def i składa się z wciętego bloku kodu. Nasz obiekt ma jeden atrybut (x) i jedną metodę (party()). Metody mają specjalny pierwszy parametr, który nazywamy umownie self.

Tak jak słowo kluczowe def nie powoduje wykonania kodu funkcji, tak samo słowo kluczowe class nie tworzy obiektu. Zamiast tego definiuje ono szablon mówiący o tym, jakie dane i kod będą zawarte w każdym obiekcie typu PartyAnimal. Klasa jest jak foremka do wykrawania ciastek, a obiekty tworzone przy jej użyciu to ciasteczka2. Nie umieszczasz lukru na foremce do wykrawania ciastek – lukier umieszczasz na ciasteczkach. A na każdym ciasteczku możesz umieścić inny lukier!

Klasa i dwa obiekty
Klasa i dwa obiekty

Kontynuując analizę naszego przykładowego programu, dochodzimy do pierwszej wykonywalnej linii kodu:

an = PartyAnimal()

Tutaj instruujemy Pythona, by skonstruował (tzn. stworzył) obiekt lub instancję klasy PartyAnimal. Wygląda to jak wywołanie funkcji o nazwie klasy. Python konstruuje obiekt z odpowiednimi danymi i metodami i zwraca obiekt, który jest następnie przypisany do zmiennej an. W pewnym sensie jest to dość podobne do poniższej linii, której używaliśmy często już wcześniej:

counts = dict()

Tutaj instruujemy Pythona, by skonstruował obiekt przy użyciu szablonu dict (obecnego już w Pythonie), zwrócił instancję słownika i przypisał ją do zmiennej counts.

Klasa PartyAnimal jest używana do konstruowania obiektu, natomiast zmienna an jest używana do wskazywania tego obiektu. Używamy an, żeby mieć dostęp do kodu i danych dla tej konkretnej instancji klasy PartyAnimal.

Każdy obiekt/instancja PartyAnimal zawiera w sobie zmienną x oraz metodę/funkcję o nazwie party(). W tej linii wywołujemy metodę party():

an.party()

Kiedy metoda party() jest wywoływana, pierwszy parametr (który nazywamy umownie self) wskazuje konkretną instancję obiektu PartyAnimal, z której wywoływana jest metoda party(). W obrębie metody party() widzimy linię:

self.x = self.x + 1

Składnia ta, używająca operatora kropki, mówi ‘x wewnątrz self’. Przy każdym wywołaniu party() wewnętrzna wartość x jest zwiększana o 1 (a później wartość ta jest wypisywana na ekran przy pomocy print()).

Poniższa linia przedstawia inny sposób wywołania metody party() wewnątrz obiektu an:

PartyAnimal.party(an)

W tym wariancie uzyskujemy dostęp do kodu bezpośrednio poprzez klasę i jawnie przekazujemy wskaźnik obiektu an jako pierwszy parametr metody (czyli self). Możesz myśleć o an.party() jako o skróconym zapisie powyższej linii.

Po uruchomieniu programu uzyskujemy następujący wynik:

Jak na razie 1
Jak na razie 2
Jak na razie 3
Jak na razie 4

Konstruujemy obiekt i czterokrotnie wywołujemy metodę party() zarówno zwiększając, jak i wypisując wartość x będącą wewnątrz obiektu an.

Klasy i typy

Jak już widzieliśmy, w Pythonie wszystkie zmienne mają określony typ. Możemy użyć wbudowanej funkcji dir() do zbadania możliwości danej zmiennej. Możemy również użyć type() i dir() z tworzonymi klasami.

class PartyAnimal:
    x = 0

    def party(self) :
        self.x = self.x + 1
        print("Jak na razie", self.x)

an = PartyAnimal()
print("Type", type(an))
print("Dir ", dir(an))
print("Type", type(an.x))
print("Type", type(an.party))

# Kod źródłowy: https://py4e.pl/code3/party3.py

Po uruchomieniu programu zobaczymy następujący wynik:

Type <class '__main__.PartyAnimal'>
Dir  ['__class__', '__delattr__', ...
'__sizeof__', '__str__', '__subclasshook__',
'__weakref__', 'party', 'x']
Type <class 'int'>
Type <class 'method'>

Możesz zauważyć, że przy użyciu słowa kluczowego class stworzyliśmy nowy typ. Używając dir() możesz zobaczyć, że w obiekcie jest dostępny zarówno atrybut całkowitoliczbowy x, jak i metoda party().

Cykl życia obiektu

W poprzednich przykładach definiowaliśmy klasę (szablon), używaliśmy jej do stworzenia instancji (obiektu) tej klasy, a następnie korzystaliśmy z instancji. Kiedy program zakończy pracę, wszystkie zmienne są porzucane. Zazwyczaj nie zastanawiamy się zbytnio nad tworzeniem i usuwaniem zmiennych. Jednak gdy nasze obiekty stają się coraz bardziej złożone, często musimy podjąć wewnątrz obiektu pewne działania, tak aby ustawić niektóre rzeczy w momencie, gdy obiekt jest konstruowany, i ewentualnie usunąć pewne rzeczy, gdy obiekt jest porzucany.

Jeśli chcemy, by nasz obiekt był świadomy momentów konstruowania i niszczenia, dodajemy do niego specjalnie nazwane metody:

class PartyAnimal:
    x = 0

    def __init__(self):
        print('Jestem tworzony')

    def party(self) :
        self.x = self.x + 1
        print('Jak na razie', self.x)

    def __del__(self):
        print('Jestem niszczony', self.x)

an = PartyAnimal()
an.party()
an.party()
an = 42
print('an zawiera', an)

# Kod źródłowy: https://py4e.pl/code3/party4.py

Po uruchomieniu programu zobaczymy następujący wynik:

Jestem tworzony
Jak na razie 1
Jak na razie 2
Jestem niszczony 2
an zawiera 42

Gdy Python tworzy nasz obiekt, to wywołuje metodę __init__(), tak aby dać nam szansę na ustawienie pewnych domyślnych lub początkowych wartości dla tego obiektu. Kiedy Python natrafi na linię:

an = 42

to w rzeczywistości “odrzuca nasz obiekt”, żeby móc ponownie użyć zmiennej an do przechowywania wartości 42. Właśnie w tym momencie, w którym nasz obiekt an jest “niszczony”, wywoływany jest nasz kod destruktora (__del__()). Nie możemy powstrzymać zniszczenia naszej zmiennej, ale możemy dokonać niezbędnego czyszczenia, tuż zanim nasz obiekt zostanie zniszczony.

Często podczas prac nad kodem obiektu zapada decyzja, by dodać do niego konstruktor, tak aby ustawić jego początkowe wartości. Natomiast stosunkowo rzadko się zdarzy, byśmy potrzebowali destruktora dla danego obiektu.

Wiele instancji

Jak do tej pory zdefiniowaliśmy klasę, stworzyliśmy pojedynczy obiekt, użyliśmy go, a następnie porzuciliśmy. Jednak prawdziwa moc programowania obiektowego ujawnia przy tworzeniu wielu instancji naszej klasy.

Gdy tworzymy wiele obiektów na podstawie jednej klasy, możemy potrzebować dla każdego z nich ustawić różne wartości początkowe. Dane te możemy przekazać do konstruktorów, tak aby nadać każdemu z obiektów inną wartość początkową:

class PartyAnimal:
    x = 0
    name = ''
    def __init__(self, nam):
        self.name = nam
        print(self.name, '- utworzenie')

    def party(self) :
        self.x = self.x + 1
        print(self.name, '- zliczenie imprezek -', self.x)

s = PartyAnimal('Sally')
j = PartyAnimal('Jim')

s.party()
j.party()
s.party()

# Kod źródłowy: https://py4e.pl/code3/party5.py

Konstruktor posiada zarówno parametr self, który wskazuje na instancję obiektu, jak i dodatkowe parametry, które są przekazywane do niego w trakcie tworzenia obiektu:

s = PartyAnimal('Sally')

Wewnątrz konstruktora druga linia kopiuje parametr (nam), który jest przekazywany do atrybutu name będącego już w instancji obiektu.

self.name = nam

Wynik programu pokazuje, że każdy z obiektów (s i j) zawiera swoje własne, niezależne kopie x oraz nam:

Sally - utworzenie
Jim - utworzenie
Sally - zliczenie imprezek - 1
Jim - zliczenie imprezek - 1
Sally - zliczenie imprezek - 2

Dziedziczenie

Inną przydatną cechą programowania obiektowego jest możliwość stworzenia nowej klasy poprzez rozszerzenie już istniejącej. Podczas tej operacji klasę źródłową nazywamy klasą bazową, a nową klasę nazywamy klasą pochodną lub klasą potomną.

Kontynuując poprzedni przykład, przeniesiemy naszą klasę PartyAnimal do osobnego pliku party.py.

class PartyAnimal:
    x = 0
    name = ''
    def __init__(self, nam):
        self.name = nam
        print(self.name, '- utworzenie')

    def party(self) :
        self.x = self.x + 1
        print(self.name, '- zliczenie imprezek -', self.x)

# Kod źródłowy: https://py4e.pl/code3/party.py

Następnie w nowym pliku możemy “zaimportować” klasę PartyAnimal i rozszerzyć ją, tak jak pokazano poniżej:

from party import PartyAnimal

class CricketFan(PartyAnimal):
    points = 0
    def six(self):
        self.points = self.points + 6
        self.party()
        print(self.name, "- punkty -", self.points)

s = PartyAnimal("Sally")
s.party()
j = CricketFan("Jim")
j.party()
j.six()
print(dir(j))

# Kod źródłowy: https://py4e.pl/code3/party6.py

Kiedy definiujemy klasę CricketFan, wskazujemy, że rozszerzamy klasę PartyAnimal. Oznacza to, że wszystkie zmienne (x) i metody (party()) z klasy PartyAnimaldziedziczone przez klasę CricketFan. Na przykład w ramach metody six() klasy CricketFan wywołujemy metodę party() z klasy PartyAnimal.

Podczas uruchomienia programu tworzymy zmienne s i j jako niezależne instancje PartyAnimal i CricketFan. Obiekt j ma dodatkowe możliwości w porównaniu do obiektu s.

Sally - utworzenie
Sally - zliczenie imprezek - 1
Jim - utworzenie
Jim - zliczenie imprezek - 1
Jim - zliczenie imprezek - 2
Jim - punkty - 6
['__class__', '__delattr__', ... '__weakref__',
'name', 'party', 'points', 'six', 'x']

W wyniku funkcji dir() na obiekcie j (instancja klasy CricketFan) widzimy, że obiekt ten ma atrybuty i metody klasy nadrzędnej, a ponadto atrybuty i metody, które zostały dodane poprzez rozszerzoną klasę CricketFan.

Podsumowanie

Powyższy rozdział jest bardzo szybkim wprowadzeniem do programowania obiektowego, które skupia się głównie na terminologii i składni używanej podczas definiowania i używania obiektów. Przejrzyjmy szybko kod, który widzieliśmy na początku rozdziału. W tym momencie powinieneś w pełni rozumieć, co się w nim dzieje.

stuff = list()
stuff.append('python')
stuff.append('chuck')
stuff.sort()
print (stuff[0])
print (stuff.__getitem__(0))
print (list.__getitem__(stuff,0))

# Kod źródłowy: https://py4e.pl/code3/party1.py

Pierwsza linia tworzy obiekt typu list. Gdy Python tworzy obiekt typu list, to wywołuje metodę konstruktora (o nazwie __init__()), tak by ustawić wewnętrzne atrybuty, które będą używane do przechowywania danych listy. Nie przekazaliśmy żadnych parametrów do konstruktora. Gdy konstruktor zakończy działanie, używamy zmiennej stuff, aby móc wskazywać na zwróconą instancję klasy list.

Druga i trzecia linia wywołują metodę append() z jednym parametrem, żeby dodać nową pozycję na końcu listy, aktualizując atrybuty w ramach obiektu stuff. Następnie w czwartej linii wywołujemy metodę sort() bez parametrów, by posortować dane wewnątrz obiektu stuff.

W kolejnym kroku wypisujemy pierwszą pozycję z listy za pomocą nawiasów kwadratowych, które są skrótem do wywołania metody __getitem__() w ramach stuff. Jest to równoważne z wywołaniem metody __getitem__() w ramach klasy list oraz przekazaniem obiektu stuff jako pierwszego, a szukanej pozycji jako drugiego parametru.

Na końcu programu obiekt stuff jest porzucany, ale nie przed wywołaniem destruktora (o nazwie __del__()), żeby obiekt, o ile jest to konieczne, mógł pod koniec swego istnienia wyczyścić wszystkie niepotrzebne już elementy.

Omówiliśmy tutaj podstawy programowania obiektowego. Jest wiele innych dodatkowych tematów, np. jak najlepiej używać podejścia obiektowego podczas tworzenia dużych aplikacji i bibliotek, jednak wykraczają one poza temat tego rozdziału.3.

Słowniczek

atrybut
Zmienna, która jest częścią klasy.
destruktor
Opcjonalna, specjalnie nazwana metoda (__del__()), która jest wywoływana w momencie, gdy obiekt jest niszczony. Destruktory są rzadko używane.
dziedziczenie
Tworzenie nowej klasy poprzez rozszerzenie klasy już istniejącej. Klasa pochodna oprócz dodatkowych atrybutów i metod zdefiniowanych w niej posiada również wszystkie atrybuty i metody klasy bazowej.
klasa
Szablon, który może być użyty do stworzenia obiektu. Definiuje atrybuty i metody, które będą składały się na obiekt.
klasa bazowa
Klasa, która jest rozszerzana, by utworzyć nową klasę pochodną. Klasa bazowa udostępnia klasie pochodnej wszystkie swoje metody i atrybuty.
klasa pochodna
Nowa klasa utworzona w momencie rozszerzenia klasy bazowej. Klasa pochodna dziedziczy wszystkie atrybuty i metody klasy bazowej.
konstruktor
Opcjonalna, specjalnie nazwana metoda (__init__()), która jest wywoływana w momencie, gdy klasa jest używana do tworzenia obiektu. Zazwyczaj jest ona używana do ustawienia początkowych wartości obiektu.
metoda
Funkcja zawarta w klasie i obiektach, które są z niej utworzone.
obiekt
Utworzona instancja klasy. Obiekt zawiera wszystkie atrybuty i metody, które zostały zdefiniowane przez klasę. Niektóre dokumentacje obiektowe używają terminu “instancja” zamiennie z terminem “obiekt”.

  1. https://docs.python.org/3/library/html.parser.html

  2. Prawa autorskie do obrazu ciasteczka: CC-BY https://www.flickr.com/photos/dinnerseries/23570475099

  3. Jeśli jesteś ciekaw, gdzie jest zdefiniowana klasa list, to zajrzyj pod adres (miejmy nadzieję, że adres URL się nie zmieni) https://github.com/python/cpython/blob/master/Objects/listobject.c – klasa listy jest napisana w języku “C”. Jeśli przejrzysz wspomniany kod źródłowy i okaże się on dla Ciebie interesujący, to być może powinieneś zrobić dodatkowo kilka kursów z dziedziny informatyki.


Jeśli znajdziesz błąd w tej książce, wyślij poprawkę za pomocą GitHuba.